DFTDe Financiële Termenlijst

Actuarieel (actuaris)

Bijgewerkt 6 oktober 2026
DefinitieActuarieel betekent: met betrekking tot het berekenen van financiële risico's met wiskunde en statistiek. Een actuaris, ook verzekeringswiskundige genoemd, bepaalt voor verzekeraars en pensioenfondsen hoe groot kansen en schades zijn, en berekent daarmee premies en benodigde reserves.

Wat is een actuaris?

Een actuaris, ook wel verzekeringswiskundige genoemd, berekent financiële risico’s. Hij of zij gebruikt wiskunde, statistiek en kennis van economie om te voorspellen hoe groot de kans is op gebeurtenissen als overlijden, ziekte, schade of langer leven dan verwacht, en wat dat in geld betekent. Het woord actuarieel gebruik je voor alles wat met dat vakgebied te maken heeft, zoals een actuariële berekening of het actuariaat.

Wat doet een actuaris?

  • Premies voor verzekeringen berekenen.
  • Bepalen hoeveel geld een verzekeraar of pensioenfonds moet reserveren voor toekomstige uitkeringen.
  • Meedenken over pensioenregelingen en de kosten daarvan.
  • Nieuwe producten ontwikkelen en de risico’s ervan beoordelen.
  • Controleren of een instelling genoeg buffers heeft, zie solvabiliteit.

Een actuaris werkt vooral bij verzekeraars en pensioenfondsen, maar ook bij banken, adviesbureaus en toezichthouders.

Welke opleiding heeft een actuaris?

Het Koninklijk Actuarieel Genootschap (AG) is de beroepsorganisatie van actuarissen. Het omschrijft de actuaris als een professional met werk- en denkniveau op academisch niveau. De titel Actuaris AG mag worden gevoerd door leden die aan de eisen van het genootschap voldoen. In de praktijk gaat een actuaris via een universitaire opleiding in actuariële wetenschappen of een verwante studie met veel wiskunde, en daarna via een opleiding van het genootschap.

Wat is een rekenvoorbeeld van actuariële berekening?

Stel dat een verzekeraar 10.000 klanten heeft en verwacht dat 1 procent per jaar een schade van 5.000 euro meldt.

  • Verwachte schade: 10.000 x 1 procent x 5.000 euro = 500.000 euro per jaar
  • Premie per klant, zonder kosten en winstopslag: 500.000 / 10.000 = 50 euro

Dit is een rekenvoorbeeld, geen werkelijke premie. Een actuaris voegt kosten, een veiligheidsmarge en kapitaaleisen toe.

Wat is het verschil tussen een actuaris en een accountant?

Een accountant controleert wat er al is gebeurd, zoals de jaarrekening. Een actuaris berekent wat er in de toekomst waarschijnlijk gebeurt en wat dat financieel betekent. Bij pensioenen speelt bijvoorbeeld ook inflatie een rol.

Bron: Koninklijk Actuarieel Genootschap, eindtermen Actuaris AG.

Cijfers en bronnen van actuarieel

CijferWaardePeriodeBron
Opleidingsniveau actuaris volgens het Koninklijk Actuarieel Genootschapprofessional met werk- en denkniveau op academisch niveau (WO)geldende eindtermen, bron geraadpleegd oktober 2026Koninklijk Actuarieel Genootschap, Eindtermen Actuaris AG (PDF)
Beroepstitel actuaris in NederlandActuaris AG voor leden van het Koninklijk Actuarieel Genootschap die aan de eisen voldoengeldendZoekresultaat over het AG (niet rechtstreeks bij het AG bevestigd) (HTML), secundaire bron

Cijfers opgehaald bij de genoemde bronnen op 6 oktober 2026.

Veelgestelde vragen over actuarieel

Wat betekent actuaris?

Een actuaris is een specialist in financiële risico's, vooral bij verzekeraars en pensioenfondsen. Hij of zij rekent met statistiek en wiskunde aan premies, reserves en verplichtingen.

Wat doen actuarissen?

Ze stellen premies vast, berekenen de benodigde reserves, adviseren over pensioenen, ontwikkelen verzekeringsproducten en toetsen of een instelling financieel gezond is.

Welke opleiding heb je nodig om actuaris te worden?

Het Koninklijk Actuarieel Genootschap omschrijft de actuaris als een professional met werk- en denkniveau op academisch niveau. Gebruikelijk is een universitaire opleiding met wiskunde, statistiek en economie, gevolgd door een vervolgopleiding voor de titel Actuaris AG.

Wat is de titel van een actuaris?

De titel is Actuaris AG, bedoeld voor leden van het Koninklijk Actuarieel Genootschap die aan de eisen voldoen.

Wat verdient een actuaris?

Het salaris verschilt per ervaring en sector. Hier staat geen cijfer, omdat salarisoverzichten sterk uiteenlopen en snel verouderen.