Deelneming
Wat is een deelneming?
Een deelneming is een aandelenbelang van een vennootschap in een andere vennootschap, bedoeld als duurzame band. De houder heet moedermaatschappij, de vennootschap waarin wordt deelgenomen heet de deelneming. In de boekhouding en in de belastingwetgeving is het begrip iets anders afgebakend.
Wat is de 5%-grens bij een deelneming?
Voor de Nederlandse vennootschapsbelasting geldt: een deelneming bestaat bij ten minste 5% van het nominaal gestorte kapitaal. Valt een belang na meer dan een jaar onder de 5%, dan blijft de deelnemingsvrijstelling nog 3 jaar gelden. Bron: Belastingdienst, Deelnemingen.
Deelnemingsvrijstelling
Voordelen uit een deelneming, zoals dividend en verkoopwinst, worden bij de moedermaatschappij in beginsel niet belast. Zo wordt dubbele belasting binnen een concern voorkomen. Voor beleggingsdeelnemingen gelden aanvullende voorwaarden.
Hoe staat een deelneming op de balans?
Een deelneming staat aan de actiefzijde onder de financiële vaste activa. Er zijn drie gangbare waarderingsgrondslagen:
| Grondslag | Wanneer | Waardering |
|---|---|---|
| Nettovermogenswaarde | Invloed van betekenis | Aandeel in het eigen vermogen |
| Verkrijgingsprijs | Geen invloed van betekenis, of keuze | Aanschafprijs, eventueel minus waardeverlies |
| Actuele waarde | Keuze | Marktwaarde |
Rekenvoorbeeld van deelneming
Stel dat een bv een belang van 30% koopt in een andere bv voor 300.000 euro, bij een eigen vermogen van 1.000.000 euro. De boekwaarde is 30% van 1.000.000 = 300.000 euro. Maakt de deelneming het jaar daarna 100.000 euro winst, dan is het aandeel van de moeder 30% van 100.000 = 30.000 euro. De boekwaarde stijgt naar 330.000 euro en de winst-en-verliesrekening toont 30.000 euro resultaat deelneming. Keert de deelneming 20.000 euro dividend uit, dan ontvangt de moeder 30% daarvan, 6.000 euro, en daalt de boekwaarde naar 324.000 euro.
Soorten deelneming
- Dochtermaatschappij: een belang met doorslaggevende zeggenschap, meestal meer dan 50% van de stemrechten.
- Geassocieerde deelneming: invloed van betekenis, in de jaarrekening vaak aangenomen vanaf 20% van de stemrechten.
- Beleggingsdeelneming: vooral bedoeld om vermogen te beleggen, met eigen fiscale regels.
Lees ook over dividend.
Cijfers en bronnen van deelneming
| Cijfer | Waarde | Periode | Bron |
|---|---|---|---|
| Drempel fiscale deelneming | ten minste 5% van het nominaal gestorte kapitaal van een vennootschap | 2026 | Belastingdienst (HTML) |
| Overgangsregel bij daling onder 5% | na meer dan 1 jaar bezit nog 3 jaar recht op de deelnemingsvrijstelling | 2026 | Belastingdienst (HTML) |
Veelgestelde vragen over deelneming
Wat is de 5%-grens voor de deelnemingsvrijstelling?
Een fiscale deelneming bestaat bij een belang van ten minste 5% van het nominaal gestorte kapitaal van een vennootschap. Daaronder is er in beginsel geen deelneming in de zin van de vrijstelling.
Waar staat een deelneming op de balans?
Een deelneming staat aan de actiefzijde onder de financiële vaste activa.
Hoe wordt een deelneming gewaardeerd?
Dat gebeurt tegen verkrijgingsprijs, tegen nettovermogenswaarde of tegen actuele waarde. Bij invloed van betekenis is de nettovermogenswaarde gebruikelijk.
Hoe boek je het resultaat van een deelneming?
Bij de nettovermogenswaarde neem je je aandeel in het resultaat op in de winst-en-verliesrekening en verhoog of verlaag je de boekwaarde. Een ontvangen dividend verlaagt de boekwaarde.