DFTDe Financiële Termenlijst

Volatiliteit

Bijgewerkt 6 oktober 2026
DefinitieVolatiliteit is de mate waarin de koers van een aandeel of ander beleggingsproduct op en neer beweegt in een bepaalde periode. Het wordt meestal gemeten als de standaardafwijking van de rendementen. Hoe hoger de volatiliteit, hoe groter de koersschommelingen en hoe onzekerder het resultaat op korte termijn.

Wat is volatiliteit?

Volatiliteit zegt hoe sterk een koers schommelt. Een aandeel dat elke dag een paar procent beweegt is volatieler dan een aandeel dat nauwelijks verandert. Volatiliteit zegt niets over de richting: een sterk stijgende en een sterk dalende koers zijn allebei volatiel. Het woord komt van het Latijnse volatilis, “vluchtig”.

Hoe wordt volatiliteit gemeten?

De gangbare maat is de standaardafwijking van de rendementen over een periode, bijvoorbeeld van dagelijkse rendementen. Om dagvolatiliteit om te rekenen naar een jaarcijfer, vermenigvuldigen veel partijen met de wortel van het aantal handelsdagen, meestal gerekend als 252.

  • Jaarvolatiliteit = dagvolatiliteit x wortel van 252

Rekenvoorbeeld van volatiliteit

Stel dat een aandeel een dagelijkse standaardafwijking van 1,5% heeft. De wortel van 252 is ongeveer 15,9. De jaarvolatiliteit is dan 1,5% x 15,9, ongeveer 23,8%. Bij een normale verdeling blijft het jaarrendement dan in ongeveer twee van de drie jaren binnen 23,8 procentpunt van het gemiddelde.

Wat is het verschil tussen historische en impliciete volatiliteit?

Historische volatiliteit is berekend uit koersen uit het verleden. Impliciete volatiliteit volgt uit de prijzen van opties en geeft aan welke schommeling de markt verwacht.

Wat is een volatiel aandeel bij volatiliteit?

Volatiele aandelen zijn meestal aandelen van kleinere of jonge bedrijven, of van bedrijven in sectoren met wisselvallige winsten. Ook marktbrede gebeurtenissen kunnen de volatiliteit van alle aandelen verhogen.

Waar let je op bij volatiliteit?

Volatiliteit is niet hetzelfde als verlies. Het meet de spreiding van uitkomsten, niet de kans dat je geld kwijt bent. Voor langetermijnbeleggers kunnen schommelingen minder zwaar wegen dan voor iemand die het geld binnenkort nodig heeft.

Veelgestelde vragen over volatiliteit

Wat is de betekenis van volatiliteit?

Volatiliteit is de mate van koersschommeling van een belegging. Het wordt vaak uitgedrukt als de standaardafwijking van de rendementen.

Wat is een ander woord voor volatiliteit?

Synoniemen zijn koersschommeling, beweeglijkheid en wisselvalligheid. Het bijvoeglijk naamwoord volatiel betekent onstabiel of grillig.

Wat betekent het om een volatiel persoon te zijn?

Een volatiel persoon is wispelturig en onvoorspelbaar, met snel wisselende stemmingen of standpunten. Het is de figuurlijke betekenis van het woord.

Waar wijst de volatiliteit van een aandeel naar?

Het wijst naar de grootte van de koersschommelingen en daarmee naar het beleggingsrisico. Hoge volatiliteit betekent dat de koers sterk kan stijgen en dalen.