DFTDe Financiële Termenlijst

Nationaal inkomen berekenen

Bijgewerkt 6 oktober 2026
DefinitieHet nationaal inkomen is het totale inkomen dat de inwoners van een land in een jaar verdienen, ook uit het buitenland. Je berekent het bruto nationaal inkomen (BNI) als bruto binnenlands product (bbp) plus de ontvangen primaire inkomens uit het buitenland min de betaalde primaire inkomens aan het buitenland.

Wat is het nationaal inkomen?

Het nationaal inkomen is het totale inkomen dat inwoners en bedrijven van een land in een jaar verdienen, ongeacht waar ter wereld de productie plaatsvindt. Het wordt in Nederland door het CBS berekend binnen de nationale rekeningen. De gangbare maat is het bruto nationaal inkomen (BNI). Het verschilt van het bbp, dat de productie binnen de landsgrenzen meet.

Hoe bereken je het nationaal inkomen?

Formule:

BNI = bbp + primaire inkomens uit het buitenland (ontvangen) - primaire inkomens aan het buitenland (betaald)

Primaire inkomens zijn onder meer lonen, rente, dividend en winst die over de grens worden verdiend. Het saldo van die stromen heet het saldo van primaire inkomens met het buitenland.

Wil je het netto nationaal inkomen, trek dan nog de afschrijvingen op kapitaalgoederen af:

Netto nationaal inkomen = BNI - afschrijvingen

Rekenvoorbeeld van het nationaal inkomen

Stel dat een land een bbp heeft van 1.000 miljard euro. Inwoners en bedrijven ontvangen 150 miljard euro aan primaire inkomens uit het buitenland en betalen 170 miljard euro aan het buitenland.

  • Saldo primaire inkomens: 150 - 170 = -20 miljard euro
  • BNI = 1.000 + 150 - 170 = 980 miljard euro

Het BNI ligt dus 20 miljard euro lager dan het bbp. Dit zijn verzonnen cijfers ter illustratie.

Wat is het verschil tussen bbp en nationaal inkomen?

BbpBruto nationaal inkomen
Wat wordt gemetenProductie binnen de landsgrenzenInkomen van de inwoners
Buitenlandse inkomensTellen niet mee voor de inwonersWorden bijgeteld, betaalde inkomens afgetrokken
UitgangspuntPlaats van productieWoonplaats van de ontvanger

Het verschil is groot voor landen met veel buitenlandse bedrijven of juist veel inkomen uit het buitenland. Zie ook bbp per hoofd en reëel bbp.

Hoe bepaal je het bbp bij het berekenen van het nationaal inkomen?

Het bbp is op drie manieren te bepalen, die in theorie hetzelfde opleveren:

  • Productiebenadering: de toegevoegde waarde van alle bedrijfstakken plus belastingen op producten min subsidies.
  • Bestedingsbenadering: consumptie + investeringen + overheidsbestedingen + export - import.
  • Inkomensbenadering: de som van lonen, winsten en andere inkomens.

Waar let je op bij het nationaal inkomen?

Kijk of een bron het bruto of netto nationaal inkomen bedoelt en of het in lopende of constante prijzen is uitgedrukt. Voor een vergelijking over de tijd corrigeer je voor inflatie.

Veelgestelde vragen over nationaal inkomen berekenen

Wat is een nationaal inkomen?

Het nationaal inkomen is het totale inkomen van de inwoners van een land in een bepaalde periode, inclusief inkomen uit het buitenland.

Wat is het bruto nationaal inkomen?

Het bruto nationaal inkomen (BNI) is het bbp gecorrigeerd voor primaire inkomens uit en naar het buitenland, vóór aftrek van afschrijvingen.

Wat is het verschil tussen BBP en nationaal inkomen?

Het bbp meet de productie binnen de landsgrenzen, het nationaal inkomen meet het inkomen van de inwoners, waar ter wereld ook verdiend.

Hoe bepaal je het BBP?

Het bbp kun je bepalen via drie wegen die op hetzelfde uitkomen: de productie, de bestedingen en de inkomens.