Aandelenindex

Wat is een aandelenindex?

Een aandelenindex is een rekenmaat die de koersontwikkeling van een groep aandelen samenvat in één getal. Daarmee zie je in één oogopslag of een markt of segment stijgt of daalt, zonder alle individuele aandelen te volgen. Zie ook de algemene pagina’s over index en indexcijfer.

Hoe werkt een aandelenindex?

Een indexbeheerder bepaalt volgens vaste regels welke aandelen meetellen en hoe zwaar ze meewegen. De drie gangbare methoden:

• Marktkapitalisatie of free float gewogen: grote bedrijven wegen zwaarder. Dit is de standaard bij de meeste bekende indices.
• Gelijk gewogen: elk aandeel telt even zwaar mee, ongeacht de omvang.
• Koersgewogen: aandelen met een hoge koers wegen zwaarder, ongeacht de omvang van het bedrijf. Dit komt minder voor.

Indices worden periodiek herzien: bedrijven die niet meer voldoen vallen eruit, nieuwe komen erin.

Welke bekende aandelenindices zijn er?

Euronext maakte bekend dat de AEX sinds het kwartaalreview na beurssluiting op 19 september 2025 uit 30 in plaats van 25 fondsen bestaat, geselecteerd op vrij verhandelbare beurswaarde. De S&P 500 telt niet simpelweg de 500 grootste bedrijven: een commissie van S&P Dow Jones Indices kiest bedrijven op basis van onder meer omvang, liquiditeit, winstgevendheid en sectorbalans.

Rekenvoorbeeld van de stand van een aandelenindex

Stel dat een index op 1 januari op 1.000 punten start en aan het eind van het jaar op 1.080 staat. De index is dan 8 procent gestegen: (1.080 - 1.000) / 1.000 = 0,08. Dit is een voorbeeld; echte indices starten op een eigen basiswaarde.

Waar let je op bij een aandelenindex?

• Een index is een meetlat, geen product. Je belegt via een indexfonds of ETF dat hem volgt, tegen kosten.
• Koersindices houden geen rekening met dividend; total return indices wel.
• Een index zegt niets over toekomstige koersen. Vragen als of de beurs gaat crashen of welke aandelen gaan stijgen kun je er niet mee beantwoorden. Zie voor marktfasen bullmarkt en bearmarkt.