Loonelasticiteit

Wat is loonelasticiteit?

Loonelasticiteit is een toepassing van het elasticiteitsbegrip op de arbeidsmarkt. Het geeft aan hoe gevoelig de hoeveelheid arbeid is voor een loonverandering. De term wordt in twee richtingen gebruikt. De loonelasticiteit van de arbeidsvraag zegt hoeveel werkgevers minder arbeid vragen als het loon stijgt. De loonelasticiteit van het arbeidsaanbod zegt hoeveel meer mensen willen werken als het loon stijgt. Het begrip is verwant aan prijselasticiteit, met arbeid als product en het loon als prijs.

Hoe bereken je loonelasticiteit?

Formule: loonelasticiteit = procentuele verandering van de hoeveelheid arbeid gedeeld door procentuele verandering van het loon.

Bij de arbeidsvraag is de uitkomst meestal negatief, omdat een hoger loon leidt tot minder gevraagde arbeid. Vaak kijkt men naar de absolute waarde. Is die groter dan 1, dan is de vraag elastisch. Is die kleiner dan 1, dan is de vraag inelastisch.

Rekenvoorbeeld van loonelasticiteit

Stel dat het loon in een sector met 5 procent stijgt en de vraag naar arbeid daardoor met 2 procent daalt. De loonelasticiteit is min 2 gedeeld door 5 is min 0,4. De absolute waarde is 0,4, dus de arbeidsvraag is inelastisch: de werkgelegenheid reageert minder dan evenredig op het loon. Dit is een voorbeeld met gekozen getallen.

Wat bepaalt de loonelasticiteit?

• Hoe makkelijk arbeid door machines of andere productiemiddelen kan worden vervangen.
• Het aandeel van de loonkosten in de totale kosten.
• De tijdshorizon: op lange termijn passen bedrijven zich meer aan dan op korte termijn.
• Bij het aanbod: het alternatief van vrije tijd en zorgtaken.

Loonelasticiteit en loonrigiditeit

Loonrigiditeit is iets anders dan loonelasticiteit. Het beschrijft dat lonen zelf traag veranderen, bijvoorbeeld door afspraken in cao’s. Bij rigide lonen past de markt zich aan via het aantal banen in plaats van via het loon, wat samenhangt met soorten werkloosheid.

Waar let je op bij loonelasticiteit?

Loonelasticiteit wordt soms verward met inkomenselasticiteit, die meet hoe de vraag naar een goed reageert op het inkomen van consumenten. Het begrip hangt ook samen met arbeidsproductiviteit: een hogere productiviteit maakt een hoger loon draagbaar zonder dat de vraag daalt.